CHÍNH SÁCH PHÁT TRIỂN Y DƯỢC CỔ TRUYỀN VIỆT NAM: THỰC TRẠNG VÀ ĐỊNH HƯỚNG CHIẾN LƯỢC ĐẾN NĂM 2030, TẦM NHÌN ĐẾN NĂM 2045
Từ khóa:
y học cổ truyền, chính sách y tế, chiến lược quốc gia, công nghiệp dược liệu, Việt NamTóm tắt
Mục tiêu: Hệ thống hóa khung chính sách phát triển y dược cổ truyền Việt Nam; đánh giá thực trạng năng lực, nhận diện các điểm nghẽn cốt lõi và phân tích định hướng chiến lược giai đoạn 2026 - 2045. Phạm vi tài liệu: Các nghị quyết, chỉ thị, kết luận của Đảng; luật, nghị định, quyết định và thông tư giai đoạn 2003 - 2026; Quyết định số 1976/QĐ-TTg ngày 13/10/2026 của Thủ tướng Chính phủ phê duyệt Chiến lược quốc gia phát triển nền y học cổ truyền Việt Nam đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045; các báo cáo khảo sát chuyên ngành và Chiến lược toàn cầu về y học cổ truyền của Tổ chức Y tế Thế giới. Nội dung chính: Bài viết phân tích khung chủ trương và mức độ thể chế hóa; thực trạng mạng lưới, nhân lực, dược liệu, khoa học và công nghệ và quản lý nhà nước; năm điểm nghẽn cốt lõi; bối cảnh quốc tế; và các quan điểm, mục tiêu, nhiệm vụ của Chiến lược quốc gia mới. Kết quả cho thấy hành lang pháp lý đã mở rộng và mạng lưới dịch vụ phủ khắp các tuyến, song năng lực không đồng đều giữa các cấp, y tế cơ sở còn là khâu yếu, chuỗi giá trị dược liệu chưa đồng bộ, bằng chứng khoa học và dữ liệu chuẩn hóa còn thiếu, trong khi chỉ 17,7% cơ quan y tế cấp tỉnh có cán bộ chuyên trách. Kết luận: Yêu cầu đặt ra là chuyển từ phát triển các cấu phần riêng lẻ sang phát triển đồng bộ hệ sinh thái y học cổ truyền quốc gia, lấy hoàn thiện thể chế làm khâu đột phá, khoa học công nghệ và chuyển đổi số làm động lực, chuỗi giá trị dược liệu làm trụ cột kinh tế.
Tài liệu tham khảo
1. World Health Organization. WHO Traditional Medicine Strategy 2025-2034. Geneva: World Health Organization; 2025.
2. Ban Bí thư Trung ương Đảng. Chỉ thị số 24-CT/TW ngày 04/7/2008 về phát triển nền Đông y Việt Nam và Hội Đông y Việt Nam trong tình hình mới. Hà Nội; 2008.
3. Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XII. Nghị quyết số 20-NQ/TW ngày 25/10/2017 về tăng cường công tác bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe nhân dân trong tình hình mới. Hà Nội; 2017.
4. Ban Bí thư Trung ương Đảng. Kết luận số 86-KL/TW ngày 10/7/2024 về phát triển nền y học cổ truyền Việt Nam và Hội Đông y Việt Nam trong giai đoạn mới. Hà Nội; 2024.
5. Bộ Chính trị. Nghị quyết số 72-NQ/TW ngày 09/9/2025 về một số giải pháp đột phá, tăng cường bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe Nhân dân. Hà Nội; 2025.
6. Thủ tướng Chính phủ. Chỉ thị số 25/CT-TTg ngày 15/9/2025 về đẩy mạnh phát triển nền y học cổ truyền Việt Nam trong giai đoạn mới. Hà Nội; 2025.
7. Văn phòng Trung ương Đảng. Thông báo số 68-TB/VPTW ngày 26/5/2026 về kết luận của đồng chí Tổng Bí thư, Chủ tịch nước tại buổi làm việc với Đảng ủy Bộ Y tế về phát triển ngành Y học cổ truyền Việt Nam. Hà Nội; 2026.
8. Thủ tướng Chính phủ. Quyết định số 1250/QĐ-TTg ngày 09/7/2026 ban hành Kế hoạch thực hiện Thông báo số 68-TB/VPTW ngày 26/5/2026 của Văn phòng Trung ương Đảng. Hà Nội; 2026.
9. Quốc hội. Luật Khám bệnh, chữa bệnh số 15/2023/QH15 ngày 09/01/2023. Hà Nội; 2023.
10. Quốc hội. Luật số 44/2024/QH15 ngày 21/11/2024 sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Dược. Hà Nội; 2024.
11. Quốc hội. Luật số 51/2024/QH15 ngày 27/11/2024 sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Bảo hiểm Y tế. Hà Nội; 2024
12. Thủ tướng Chính phủ. Quyết định số 1893/QĐ-TTg ngày 25/12/2019 ban hành Chương trình phát triển y dược cổ truyền, kết hợp y dược cổ truyền với y dược hiện đại đến năm 2030. Hà Nội; 2019.
13. Thủ tướng Chính phủ. Quyết định số 1719/QĐ-TTg ngày 14/10/2021 phê duyệt Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi giai đoạn 2021-2030. Hà Nội; 2021.
14. Thủ tướng Chính phủ. Quyết định số 1280/QĐ-TTg ngày 28/10/2024 ban hành Kế hoạch thực hiện Kết luận số 86-KL/TW. Hà Nội; 2024.
15. Bộ Y tế. Tờ trình về việc phê duyệt Chiến lược quốc gia phát triển nền y học cổ truyền Việt Nam đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045. Hà Nội; 2026.
16. Viện Dược liệu. Danh lục cây thuốc Việt Nam. Hà Nội: Nhà xuất bản Khoa học và Kỹ thuật; 2016.
17. Bộ Y tế. Quyết định số 3960/QĐ-BYT ngày 26/12/2025 ban hành Dược điển Việt Nam VI. Hà Nội; 2025.
18. Thủ tướng Chính phủ. Quyết định số 611/QĐ-TTg ngày 01/6/2023 phê duyệt Chương trình phát triển Sâm Việt Nam đến năm 2030, định hướng đến năm 2045. Hà Nội; 2023.
19. Bộ Y tế. Thông tư số 49/2025/TT-BYT ngày 31/12/2025 sửa đổi, bổ sung quy định về cấp giấy chứng nhận lương y và người có bài thuốc, phương pháp chữa bệnh gia truyền. Hà Nội; 2025.
20. Thủ tướng Chính phủ. Quyết định số 1976/QĐ-TTg ngày 13/10/2026 phê duyệt Chiến lược quốc gia phát triển nền y học cổ truyền Việt Nam đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045. Hà Nội; 2026.
Lượt tải xuống
Ngày Xuất bản
Số
Chuyên mục
Giấy phép
Bản quyền (c) 2026 Trịnh Thị Diệu Thường (Tác giả)
Tác phẩm này được cấp phép theo Giấy phép Creative Commons Ghi công 4.0 Quốc tế.
