THAY ĐỔI SUY YẾU TRƯỚC VÀ SAU GÃY LÚN ĐỐT SỐNG DO LOÃNG XƯƠNG Ở NGƯỜI CAO TUỔI VÀ CÁC YẾU TỐ LIÊN QUAN

Tóm tắt

Mục tiêu: Suy yếu là hội chứng lão khoa thường gặp, làm tăng nguy cơ té ngã, gãy xương và các kết cục bất lợi. Gãy lún đốt sống (GLĐS) do loãng xương vừa là hậu quả của sự suy yếu, vừa thúc đẩy quá trình suy yếu. Nghiên cứu này đánh giá sự thay đổi mức độ suy yếu trước và sau gãy lún đốt sống (GLĐS) ở người cao tuổi, đồng thời xác định các yếu tố liên quan đến sự tiến triển suy yếu sau gãy đốt sống. Phương pháp nghiên cứu: Nghiên cứu mô tả cắt ngang và theo dõi dọc, trên 187 bệnh nhân ≥ 60 tuổi, mắc GLĐS mới do loãng xương, khám tại Phòng khám Nội cơ xương khớp, Bệnh viện Đại học Y Dược TP.HCM (09/2024–06/2025). Mức độ suy yếu được đánh giá bằng thang điểm suy yếu lâm sàng (Clinical Frailty Scale – CFS) tại thời điểm nghiên cứu và hồi cứu tại thời điểm trước GLĐS. Suy yếu được xác định khi CFS ≥ 5. Kết quả: Trước GLĐS, tỉ lệ suy yếu (CFS ≥5) là 46,0%; sau 3 tháng là 62,0% (McNemar χ² = 30,0; p < 0,001). Không có trường hợp nào chuyển từ CFS ≥ 5 sang CFS < 5. Trung vị CFS tăng từ 4 (4–5) lên 5 (4–6); 32,6% bệnh nhân tăng ít nhất 1 điểm CFS. Trong phân tích hồi quy logistic đa biến, tiền căn té ngã (OR = 5,26; KTC 95%: 2,65–10,44) và số lượng đốt sống gãy ≥3 (OR = 3,08; KTC 95%: 1,30–7,31) là các yếu tố liên quan đến tăng điểm CFS sau GLĐS. Kết luận: GLĐS do loãng xương làm nặng tình trạng suy yếu ở người cao tuổi, với tỉ lệ suy yếu tăng rõ rệt sau gãy và không có hồi phục tự nhiên trong 3 tháng. Tiền căn té ngã và gãy ≥ 3 đốt sống là các yếu tố nguy cơ quan trọng dẫn đến suy yếu, cần được chú ý trong quản lý toàn diện bệnh nhân cao tuổi.