Đạo đức xuất bản

PUBLICATION ETHICS & RESEARCH INTEGRITY
Đạo đức xuất bản và liêm chính khoa học
 
1. Nguyên tắc chung

Tạp chí Khoa học Y Dược Đà Nẵng (DJMP) cam kết duy trì các chuẩn mực cao về đạo đức xuất bản, liêm chính khoa học, tính minh bạch, khách quan và trách nhiệm trong toàn bộ quá trình tiếp nhận, phản biện, biên tập và xuất bản bài báo.

DJMP yêu cầu tác giả, phản biện viên, biên tập viên và các bên tham gia quá trình xuất bản tuân thủ các nguyên tắc đạo đức và liêm chính khoa học phù hợp với thực hành xuất bản y sinh và khoa học sức khỏe.

2. Trách nhiệm của tác giả

Tác giả chịu trách nhiệm về tính chính xác, trung thực và tính toàn vẹn của công trình gửi DJMP. Tác giả phải bảo đảm rằng:

• Bản thảo là công trình nguyên gốc;
• Dữ liệu và kết quả được trình bày trung thực, không ngụy tạo hoặc làm sai lệch;
• Mọi nguồn tài liệu được trích dẫn và ghi nhận phù hợp;
• Quyền tác giả phản ánh đúng đóng góp thực tế;
• Các nguồn tài trợ và xung đột lợi ích được khai báo đầy đủ;
• Các yêu cầu về đạo đức nghiên cứu được tuân thủ;
• Bản thảo không được gửi đồng thời đến nhiều tạp chí;
• Việc sử dụng trí tuệ nhân tạo, nếu có, được khai báo theo chính sách của DJMP.
3. Quyền tác giả và đóng góp

Tên tác giả phải phản ánh đúng những cá nhân có đóng góp thực chất vào công trình và chịu trách nhiệm về nội dung bài báo.

DJMP không chấp nhận tác giả danh dự, tác giả khách hoặc tác giả bị bỏ sót. Những người có đóng góp nhưng không đáp ứng tiêu chuẩn tác giả nên được ghi nhận phù hợp trong phần Lời cảm ơn hoặc Tuyên bố đóng góp.

Chi tiết được quy định trong Chính sách quyền tác giả và đóng góp.

4. Đạo văn và tính nguyên gốc

DJMP không chấp nhận các hành vi như:

• Đạo văn;
• Xuất bản trùng lặp;
• Gửi đồng thời cùng một bản thảo đến nhiều tạp chí;
• Ngụy tạo hoặc làm sai lệch dữ liệu;
• Thao túng hình ảnh hoặc dữ liệu nhằm gây hiểu nhầm;
• Trích dẫn sai lệch hoặc các hành vi làm ảnh hưởng đến tính toàn vẹn của hồ sơ khoa học.

Tạp chí có thể sử dụng các biện pháp phù hợp để kiểm tra tính tương đồng và xác minh các vấn đề về liêm chính khoa học.

5. Đạo đức nghiên cứu

Các nghiên cứu liên quan đến con người, dữ liệu cá nhân, hồ sơ bệnh án, mẫu sinh học hoặc động vật phải tuân thủ các yêu cầu đạo đức và pháp luật có liên quan.

Khi phù hợp, tác giả phải cung cấp thông tin về:

• Phê duyệt của hội đồng/ủy ban đạo đức;
• Số hoặc mã chấp thuận;
• Đồng thuận tham gia nghiên cứu;
• Bảo vệ quyền riêng tư và bí mật thông tin;
• Các yêu cầu đạo đức khác có liên quan.
6. Xung đột lợi ích và tài trợ

Tác giả phải khai báo các xung đột lợi ích tài chính và phi tài chính có thể ảnh hưởng hoặc được nhận thức là ảnh hưởng đến nghiên cứu.

Nguồn tài trợ phải được công bố minh bạch. Phản biện viên và biên tập viên cũng phải khai báo xung đột lợi ích và rút khỏi quá trình xử lý bản thảo khi tính khách quan có thể bị ảnh hưởng.

7. Trách nhiệm của phản biện viên
• Đánh giá bản thảo khách quan, công bằng và có căn cứ khoa học;
• Bảo mật nội dung bản thảo;
• Không sử dụng dữ liệu hoặc ý tưởng chưa công bố cho lợi ích cá nhân;
• Khai báo xung đột lợi ích;
• Thông báo cho Tạp chí khi phát hiện dấu hiệu sai phạm hoặc vấn đề đạo đức.
8. Trách nhiệm của biên tập viên

Biên tập viên có trách nhiệm bảo đảm quy trình biên tập công bằng, khách quan và bảo mật.

Biên tập viên không được sử dụng thông tin chưa công bố cho lợi ích cá nhân và phải rút khỏi việc xử lý bản thảo khi có xung đột lợi ích.

Quyết định biên tập phải dựa trên giá trị khoa học, chất lượng nghiên cứu, tính phù hợp với phạm vi của DJMP và việc tuân thủ các chính sách của Tạp chí.

9. Bảo mật

Bản thảo chưa xuất bản là tài liệu bảo mật.

Biên tập viên, phản biện viên và những người được phép tiếp cận bản thảo không được tiết lộ hoặc sử dụng nội dung, dữ liệu, kết quả hoặc ý tưởng trong bản thảo ngoài phạm vi cần thiết cho quá trình biên tập và xuất bản.

10. Sử dụng trí tuệ nhân tạo

DJMP yêu cầu việc sử dụng AI phải tuân thủ các nguyên tắc minh bạch, bảo mật, trách nhiệm và khả năng kiểm chứng.

Công cụ AI không được ghi tên là tác giả. Tác giả chịu trách nhiệm đối với toàn bộ nội dung gửi cho DJMP.

Biên tập viên và phản biện viên không được đưa bản thảo hoặc tài liệu bảo mật vào các hệ thống AI không đáp ứng các yêu cầu bảo mật.

11. Xử lý sai phạm

Khi phát hiện hoặc nhận được thông tin về sai phạm liên quan đến bản thảo hoặc bài báo đã xuất bản, DJMP có thể:

• Yêu cầu tác giả giải trình;
• Yêu cầu cung cấp dữ liệu hoặc tài liệu liên quan;
• Tạm dừng xử lý bản thảo;
• Tham khảo ý kiến chuyên gia hoặc cơ quan có thẩm quyền;
• Từ chối bản thảo;
• Thực hiện sửa chữa, công bố các biểu hiện quan ngại hoặc rút bài khi cần thiết.
12. Bảo vệ hồ sơ khoa học

DJMP cam kết duy trì tính chính xác và tính toàn vẹn của hồ sơ khoa học đã được xuất bản.

Khi cần thiết, Tạp chí có thể thực hiện các biện pháp sau xuất bản như:

Correction – Đính chính/Sửa chữa
Retraction – Rút bài
Expression of Concern – Biểu hiện quan ngại

Các biện pháp này phải được thực hiện minh bạch và liên kết rõ ràng với bài báo có liên quan.